Ekonomi-PiyasalarSon Dakika Gelişmeleri

Eksik Memur Maaşları İçin AYM’den Hak İhlali Kararı!

Anayasa Mahkemesi, eksik ödenen memur maaşları ve faiz alacakları için açılan davalarda süre aşımı gerekçesiyle verilen ret kararlarını hak ihlali saydı. Dört memurun başvurusunu kabul eden AYM, yeniden yargılama kararı verirken toplam 41 bin 950 lira yargılama giderinin ödenmesine hükmetti.

Geçmiş yıllarda kamu kurumlarında eksik ya da ödenmeyen maaş alacaklarının peşine düşen milyonlarca memuru yakından ilgilendiren, yargıda ezber bozacak çok kritik bir Anayasa Mahkemesi kararı Resmî Gazete’de yayımlandı. CNBC-e ve Anadolu Ajansı’nın aktardığı hukuki sürece göre; kapatılan bir belediyede görev yapan memurlar, ödenmeyen maaş ve faiz alacakları için ilamsız icra takibi başlatmış, ancak daha sonra yürürlüğe giren KHK hükümleri gerekçe gösterilerek bu takipler düşürülmüştü. Haklarını aramak için idare mahkemelerine başvuran kamu çalışanları, bu kez de mahkemelerin katı bir zaman hesabı yaparak davaları ‘süre aşımı’ gerekçesiyle reddetmesiyle ikinci bir şok yaşamıştı. Konuyu masaya yatıran Anayasa Mahkemesi ise alt mahkemelerin bu öngörülemez ve katı süre yorumunu Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan ‘mahkemeye erişim hakkının ihlali’ olarak değerlendirdi. Yüksek Mahkeme, idarenin hatası nedeniyle mağdur olan memurlara bir de yargı kapısının kapatılmasını ölçüsüz bir külfet sayarak yeniden yargılama yolunu açtı. Şimdi stüdyomuzun arkasındaki modern ekranlara, tüm kamu personelini hukuki güvence altına alan bu emsal kararın perde arkası ve adli detayları yansıyor…

Eksik ödenen memur maaşları ve faiz alacaklarıyla ilgili Anayasa Mahkemesinden dikkat çeken bir karar çıktı. Geçmiş yıllarda maaşlarını eksik aldıklarını belirterek icra takibi başlatan dört memurun davalarının süre aşımı gerekçesiyle reddedilmesi mahkemeye erişim hakkının ihlali sayıldı. AYM, dosyaların yeniden yargılama yapılmak üzere ilgili mahkemelere gönderilmesine karar verdi.

AYM’den Eksik Ödenen Memur Maaşları İçin İhlal Kararı

Anayasa Mahkemesi, geçmiş yıllarda eksik ödenen memur maaşlarını ve bu alacaklara ilişkin faizleri tahsil etmek isteyen dört memurun başvurusunu karara bağladı. Yüksek Mahkeme, başvurucuların icra takiplerinin sona ermesinin ardından açtıkları davaların süre aşımı gerekçesiyle reddedilmesini mahkemeye erişim hakkı kapsamında değerlendirdi.

16 Eylül 2026 tarihinde verilen ve 30 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan kararda, memurların Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine hükmedildi.

Karara konu uyuşmazlık, geçmişte Çalış Belediyesinde görev yapan dört memurun ödenmeyen maaş ve faiz alacaklarını tahsil etmek için başlattıkları hukuki sürece dayanıyor. Çalışanlar, 2002-2014 yılları arasında bazı aylara ilişkin maaşlarının ödenmediğini veya eksik yatırıldığını belirterek 2014 yılında icra takibi başlattı.

Ancak takipler devam ederken belediyenin tüzel kişiliği kaldırıldı. Belediyenin borçları başka bir belediyeye devredildi ve daha sonra yürürlüğe giren yasal düzenleme kapsamında icra takipleri düşürüldü. Memurların ardından idari yargıda açtıkları davaların bir bölümünün süre aşımından reddedilmesi üzerine konu AYM’ye taşındı.

Dört Memurun Maaş Alacağı 2002-2014 Dönemine Dayanıyor

AYM kararında incelenen olayın geçmişi, Ankara’nın Haymana ilçesinde bulunan eski Çalış Belediyesinde görev yapan dört memurun maaş ödemelerine uzanıyor.

Başvurucular, 2002 ile 2014 yılları arasında bazı aylarda maaşlarının eksik ödendiğini ve kendilerine yapılması gereken tutarların tamamının verilmediğini ileri sürdü. Çalışanlar, yalnızca ödenmeyen maaşları değil, bu alacaklara bağlı faizleri de tahsil etmek istedi.

Alacaklarını tahsil edemeyen memurlar, 2014 yılında Çalış Belediyesi aleyhine ilamsız icra takibi başlattı. Bu yöntemle icra dairesine başvuran çalışanlar, geçmiş dönemden kalan maaş ve faiz alacaklarının tahsil edilmesini talep etti.

İlamsız icra takibi, alacaklının belirli koşullar altında önceden mahkeme kararı almadan icra dairesine başvurabildiği hukuki bir yöntem olarak uygulanıyor. Borçlunun ödeme emrine itiraz edip etmemesi, takip işlemlerinin devamı açısından önem taşıyor.

Bu olayda da memurların başlattığı takipler, belediyenin tüzel kişiliğinin kaldırılması ve borçların devredilmesi gibi gelişmeler yaşanmadan önce hukuki sürece girmişti.

Çalış Belediyesinin Borçları Haymana Belediyesine Devredildi

Uyuşmazlığın seyrini değiştiren gelişmelerden biri, Çalış Belediyesinin tüzel kişiliğinin kaldırılması oldu. 6360 sayılı Kanun kapsamında yapılan düzenleme sonucunda belediyenin tüzel kişiliği sona erdi.

Belediyenin taşınır ve taşınmaz varlıklarıyla birlikte alacakları ve borçları da Haymana Belediye Başkanlığına devredildi. Böylece geçmiş dönemde Çalış Belediyesinde görev yapan memurların maaş alacaklarıyla ilgili icra sürecinde Haymana Belediyesi muhatap hâline geldi.

Devir işleminin ardından Haymana İcra Müdürlüğü, Haymana Belediyesini borçlu sıfatıyla kaydetti ve ilgili borçların ödenmesi gerektiğini bildirdi. Bu gelişme, memurların alacak taleplerini ortadan kaldırmadı. Ancak belediyenin tüzel kişiliğinin sona ermesi ve borçların başka bir belediyeye geçmesi, devam eden icra işlemlerinin yeni bir aşamaya taşınmasına neden oldu.

İcra takiplerinin devam ettiği dönemde yaşanan bu değişiklikler, daha sonra Anayasa Mahkemesinin değerlendirmesinde de önemli yer tuttu.

694 Sayılı KHK Sonrasında İcra Takipleri Düşürüldü

Memurların başlattığı icra takipleri devam ederken 694 sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamında yeni bir hukuki düzenleme yürürlüğe girdi. Bu düzenleme, idari yargının görev alanına giren bazı alacaklar için daha önce başlatılmış ilamsız icra takiplerinin sona erdirilmesine ilişkin hükümler içeriyordu.

Haymana Belediyesinin itirazı üzerine yürütülen işlemler sonucunda memurların başlattığı icra takiplerinin düşürülmesine karar verildi. Böylece çalışanların maaş ve faiz alacaklarını tahsil etmek amacıyla kullandıkları icra yolu üzerinden yürüttükleri süreç sona erdi. Ancak memurlar alacak taleplerinden vazgeçmedi. İcra takiplerinin düşmesinin ardından idare mahkemelerinde dava açarak geçmiş dönem maaş ve faiz alacaklarının tahsil edilmesini istedi.

Bu aşamada 694 sayılı KHK ile getirilen düzenlemede yer alan 30 günlük dava açma süresi önem kazandı. Başvurucular, icra takiplerinin düşmesine ilişkin kararların kesinleşmesinden sonra öngörülen süre içerisinde idari yargıya başvurduklarını savundu.

Uyuşmazlığın temel noktası da tam olarak burada ortaya çıktı. İdare mahkemeleri, dava açma süresini hesaplarken memurların daha önce başlattıkları icra takiplerinin tarihlerini esas aldı.

Mahkemeler Bazı Maaş Alacaklarını Süre Aşımından Reddetti

Memurların açtığı davalarda idare mahkemeleri, icra takibinin başlatıldığı tarihleri idareye başvuru tarihi olarak değerlendirdi. Bu tarihler üzerinden yapılan hesaplamada bazı maaş alacaklarının süresinde talep edildiği kabul edilirken diğer bazı aylara ilişkin talepler süre aşımı gerekçesiyle reddedildi.

Mahkemelerin değerlendirmesinde, eksik maaş ödemelerinin belirli aylarda gerçekleşmesi ve süreklilik göstermemesi etkili oldu. Bu yaklaşıma göre çalışanların eksik ödemeleri maaşlarının hesaplarına yatırıldığı tarihlerde öğrendikleri kabul edildi.

Böylece her bir eksik ödeme bakımından ayrı süre hesabı yapıldı. Bazı alacaklar için yasal sürenin geçtiği sonucuna ulaşıldı.

Memurlar ise bu değerlendirmeye karşı çıkarak hukuki sürecin bütün aşamalarının dikkate alınması gerektiğini savundu. Çalışanlara göre o dönemde başvurulabilen ilamsız icra yolunu kullanmış olmaları ve takiplerin daha sonra yasal düzenlemeyle sona erdirilmesi, dava açma süresinin belirlenmesinde göz önünde bulundurulmalıydı.

İdari yargıdaki kararların kesinleşmesinin ardından dört memur, mahkemeye erişim haklarının ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulundu.

AYM Süre Hesabındaki Katı Yorumu Ölçüsüz Buldu

Anayasa Mahkemesi, başvuruyu incelerken yalnızca memurların dava açtıkları tarihleri değerlendirmekle yetinmedi. İcra takiplerinin hangi tarihte başlatıldığı, borca itiraz edilip edilmediği, takiplerin kesinleşip kesinleşmediği ve hangi aşamaya kadar ilerlediği de dikkate alındı.

Kararda, memurların eksik maaş ödemelerinin ardından o dönemde başvurulması mümkün olan ilamsız icra yolunu kullandıkları belirtildi. Borca itiraz edilmemesi nedeniyle takiplerin kesinleştiği ve haciz aşamasına kadar ilerlediği de değerlendirmede öne çıkan unsurlar arasında yer aldı.

AYM, idare mahkemelerinin süre hesabı yaparken bu koşulları yeterince dikkate almadığı sonucuna ulaştı. Özellikle daha önce başlatılan icra takiplerinin kesinleşmesi ve sonradan yürürlüğe giren yasal düzenleme nedeniyle sona erdirilmesi, uyuşmazlığın değerlendirilmesinde önemliydi.

Yüksek Mahkeme, dava açma süresinin başlangıcına ilişkin yapılan yorumun başvurucular açısından öngörülebilir olmadığını belirtti. Bu yaklaşımın memurlar üzerinde ağır bir külfet oluşturduğu ve mahkemeye erişim haklarını ölçüsüz biçimde sınırladığı sonucuna vardı. Böylece AYM, somut olayda uygulanan süre yorumunun anayasal güvenceyle bağdaşmadığına hükmetti.

Mahkemeye Erişim Hakkının İhlal Edildiğine Karar Verildi

Anayasa Mahkemesi, kararında Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan mahkemeye erişim hakkını esas aldı. Bu hak, kişilerin hukuki uyuşmazlıklarını mahkemelere taşıyabilmesini ve iddialarının yargı mercileri tarafından incelenmesini güvence altına alıyor. Dava açma süreleri hukuki güvenlik açısından önem taşısa da bu sürelerin uygulanmasında somut olayın özelliklerinin dikkate alınması gerekiyor.

AYM, dört memurun başvurusunda süre hesabının yapılma biçiminin hukuki sürecin önceki aşamalarını yeterince değerlendirmediğini belirledi. Başvurucuların o dönemde kullanabildikleri icra yoluna başvurmaları, takiplerin kesinleşmesi ve sonradan yapılan düzenlemeyle sona erdirilmesi birlikte ele alındığında, uygulanan yorumun öngörülebilir olmadığı sonucuna ulaşıldı. Bu gerekçelerle mahkemeye erişim hakkına yönelik müdahalenin ölçüsüz olduğu kabul edildi ve hak ihlali kararı verildi.

Dosyalar Yeniden Yargılama İçin İlgili Mahkemelere Gönderildi

AYM’nin ihlal kararıyla birlikte dört memurun hukuki mücadelesinde yeni bir aşama başladı. Yüksek Mahkeme, ihlalin sonuçlarının giderilmesi amacıyla dosyaların yeniden yargılama yapılmak üzere ilgili Ankara idare mahkemelerine gönderilmesine hükmetti.

Yeniden yargılama sürecinde mahkemelerin AYM’nin ortaya koyduğu ihlal gerekçelerini dikkate alması gerekiyor. Daha önce süre aşımı gerekçesiyle reddedilen taleplerin, mahkemeye erişim hakkına ilişkin bu değerlendirme doğrultusunda yeniden ele alınması gündeme gelecek. Ancak yeniden yargılama kararı, bütün maaş ve faiz alacaklarının doğrudan ödeneceği anlamına gelmiyor. Hangi alacakların kabul edileceği, faiz taleplerinin nasıl değerlendirileceği ve ödeme tutarlarının ne olacağı ilgili mahkemelerin vereceği kararlarla netleşecek. Bu nedenle AYM’nin kararı, doğrudan maaş hesaplaması yapan veya dört memura ödenecek toplam tutarı belirleyen bir karar değil. Temel sonuç, başvurucuların hukuki taleplerinin mahkemede incelenmesinin önündeki engelin anayasal haklar bakımından ihlal oluşturduğunun tespit edilmesi.

Başvuruculara 41 Bin 950 Lira Yargılama Gideri Ödenecek

Kararda başvurucuların yargılama giderlerine ilişkin talepleri de değerlendirildi. Anayasa Mahkemesi, dört memur lehine toplam 41 bin 950 lira 40 kuruş yargılama giderinin ödenmesine hükmetti. Bu tutarın 1.950 lira 40 kuruşluk bölümü harç, 40 bin liralık bölümü ise vekâlet ücretinden oluşuyor. Ödemenin Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yapılmasına karar verildi. Buna karşılık başvurucuların tazminat talepleri kabul edilmedi. Dolayısıyla kararda belirtilen 41 bin 950 lira 40 kuruş, geçmiş dönem maaş ve faiz alacaklarının karşılığı değil, yargılama giderlerine ilişkin hüküm kapsamında ödenecek tutar. Memurların asıl maaş ve faiz alacaklarına ilişkin talepleri ise yeniden yargılama sürecinde değerlendirilecek.

AYM Kararı Bütün Memurlara Otomatik Ödeme Getirmiyor

Anayasa Mahkemesinin kararı kamu çalışanları açısından önemli bir hukuki gelişme olsa da kapsamının doğru anlaşılması gerekiyor. Karar, Türkiye genelindeki bütün memurların geçmiş yıllarda eksik ödendiğini düşündükleri maaşlar için otomatik olarak ödeme alacağı anlamına gelmiyor.

Başvuru, Çalış Belediyesinde görev yapan dört memurun geçmiş dönem maaş ve faiz alacaklarıyla ilgili özel koşullar üzerinden incelendi. AYM de bu dosyada yaşanan hukuki süreci değerlendirerek mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine karar verdi.

Başka kamu çalışanlarının benzer taleplerinin değerlendirilmesinde alacağın hangi döneme ait olduğu, eksik ödemenin nasıl gerçekleştiği, daha önce hangi hukuki yollara başvurulduğu ve dava tarihlerinin ne olduğu gibi ayrıntılar önem taşıyacak.

Karar, bütün memurlara maaş zammı yapılması, yeni bir ödeme takvimi oluşturulması veya geçmiş dönem alacaklarının topluca karşılanması yönünde bir hüküm içermiyor. Bununla birlikte AYM’nin değerlendirmesi, geçmiş dönem kamu alacaklarıyla ilgili uyuşmazlıklarda dava açma süresinin belirlenmesi sırasında hukuki sürecin bütün aşamalarının dikkate alınması gerektiğini ortaya koyuyor.

Memur Maaşları İçin Gözler Yeniden Yargılama Sürecinde

30 Ekim 2026 tarihinde yayımlanan karar, geçmiş yıllarda eksik ödenen maaşlarını tahsil etmek isteyen dört memurun hukuki mücadelesinde yeni bir aşamaya geçilmesini sağladı.

AYM, icra takiplerinin sona ermesinin ardından açılan davaların süre aşımı gerekçesiyle reddedilmesini mahkemeye erişim hakkı bakımından ölçüsüz buldu. Dosyaların yeniden yargılama yapılmak üzere ilgili mahkemelere gönderilmesine karar verdi.

Bundan sonraki süreçte memurların geçmiş dönem maaş ve faiz alacaklarının hangi kapsamda değerlendirileceği önem kazanacak. Yeniden yargılama sonucunda verilecek kararlar, başvurucuların taleplerinin ne ölçüde karşılanacağını belirleyecek.

AYM’nin kararı, özellikle geçmiş dönem kamu alacaklarıyla ilgili davalarda hukuki güvenlik, öngörülebilirlik ve mahkemeye erişim hakkının önemini bir kez daha gündeme taşıdı.

İlgili Makaleler

Başa dön tuşu