Geçiş ihlali borcu sorgulama ve ödeme işlemlerinde, Hızlı Geçiş Sistemi, kısaca HGS için uygulanan yöntem değişti. Daha önce yalnızca plaka bilgisiyle yapılabilen işlemler için artık e Devlet üzerinden kimlik doğrulaması gerekiyor. Değişiklik sonrasında araç sahibi, kendi adına kayıtlı aracın borcunu e Devlet hesabı üzerinden görüntüleyip ödeyebiliyor. Başkasının aracını kullanan sürücüler, plaka bilgisine dayanan eski yöntemle doğrudan ödeme yapamıyor ve oluşan ücreti ruhsat sahibine elden ödemesi gerekiyor. İlk bölümde plakayla sorgulama döneminin nasıl sona erdiği ve başka bir araca ait borcun sorgulanmasının nasıl engellendiği anlatılıyor. Ardından e Devlet üzerinden ödeme, izlenmesi gereken 9 adım, mobil uygulamadaki durum ve ödünç araç kullananların yapması gerekenler sırasıyla ele alınıyor. Son bölümde ödünç araçla yapılan geçişlerde ücretin ruhsat sahibinden öğrenilip ona elden ödenmesi anlatılıyor.
Plakayla sorgulama dönemi sona erdi
HGS’de uzun süredir kullanılan geçiş ihlali ödeme ekranı yenilendi ve geçiş ihlallerinin sorgulanması ile ödenmesine ilişkin uygulama değişti. Değişiklikten önce sürücüler, herhangi bir aracın plakasını sisteme yazarak o araca ait ödenmemiş geçiş ihlali olup olmadığını sorgulayabiliyordu. Sorgulama sonucunda araca ait ihlalli geçiş borcu bulunursa, plakayı yazan sürücüler ödemeyi de aynı süreç içinde plaka bilgisiyle gerçekleştirebiliyordu. Bu işlemler için yalnızca plaka bilgisi yeterli oluyordu ve hem sorgulama hem de ödeme, geçiş ihlali ödeme ekranında plaka üzerinden yürütülüyordu. Yapılan düzenlemeyle bu işlem değişti ve herhangi bir aracın plakasını girerek borç sorgulama ve ödeme dönemi sona erdi. Geçiş ihlali bilgilerini görüntülemek isteyen kullanıcılar artık plaka yazdıkları ekran yerine e Devlet’e yönlendiriliyor ve işlemlerine orada devam ediyor. Daha önce yalnızca plaka bilgisiyle yapılabilen bu işlemler için artık e Devlet üzerinden kimlik doğrulaması yapılması gerekiyor.
Bu düzenlemenin sonucu, plaka bilgisiyle başka bir araca ait borca ulaşılmasının ve bu borcun ödenmesinin önüne geçilmesi oldu. Yalnızca plaka bilgisi kullanılarak başka bir araca ait geçiş ihlali borcunun sorgulanması ve ödenmesi bu düzenlemeyle engellenmiş oldu. Bu engel, başka bir araca ait borcun hem sorgulanmasını hem de ödenmesini kapsıyor ve iki işlemi birlikte kimlik doğrulamasına bağlıyor. Herhangi bir aracın plakasını sisteme yazarak ödenmemiş geçiş ihlali sorgulamaya ve borç varsa ödemeye imkân tanıyan uygulama, düzenlemeyle birlikte geride kaldı. Artık geçiş ihlali bilgilerine ulaşmak için plaka yazmak yerine e Devlet üzerinden kimlik doğrulaması yapılması gerekiyor. Bu değişiklik, geçiş ihlali borçlarının sorgulanması ve ödenmesine ilişkin uygulamanın tamamını etkiliyor ve sistemde uzun süredir kullanılan ekranı geride bırakıyor.
Değişikliğin ardından borç bilgilerini görüntüleme ve ödeme imkânı, e Devlet üzerinden kimlik doğrulaması yapan araç sahibine bağlandı. Araç sahibi, kendisine ait aracın ihlalli geçiş borcunu e Devlet hesabından görüntüleyebiliyor ve bu borcun ödemesini kart bilgileriyle yapabiliyor. Başkasının aracını kullanan sürücüler, plaka üzerinden işleyen eski yöntemle doğrudan ödeme yapamıyor ve borca kendi başlarına ulaşamıyor. Önceden plaka girilerek ulaşılabilen borç bilgileri, artık e Devlet hesabında söz konusu aracın seçilmesinin ardından görüntülenebiliyor. Bu düzen, borç bilgisine ulaşmanın yolunu plaka yazmaktan e Devlet üzerinden yapılan kimlik doğrulamasına ve hesaptaki araç seçimine taşıdı. Kimlik doğrulaması, daha önce yalnızca plaka bilgisiyle yapılabilen sorgulama ve ödeme işlemleri için bir ön koşul olarak getirildi. Böylece borç bilgisine erişim, plaka bilgisinden çok aracın sahibi olan kişinin kimliğine ve e Devlet hesabına bağlandı.
Ödeme artık kimlik doğrulamasıyla yapılıyor
Kimlik doğrulamasının gelmesinin ardından ödeme süreci, plaka bilgisi yerine e Devlet hesabını ve kimlik doğrulamasını merkeze alan bir yapıya kavuştu. Bu yapıda geçiş ihlali borcu bulunan araç sahiplerinin öncelikle kendi e Devlet hesabına giriş yapması gerekiyor. Hesaba giriş yapılmadan borç bilgisine ve ödeme ekranına ulaşmak mümkün olmuyor ve 9 adımlık süreç bu girişle başlıyor. Ödeme ekranına ulaşmak için e Devlet hesabına girdikten sonra doğrudan plaka yazmak da yeterli olmuyor ve araç seçimi gerekiyor. Kullanıcıların e Devlet içerisinde ilgili aracı seçerek o aracın geçiş bilgilerine ulaşması gerekiyor ve borç bilgisi bu bölümde yer alıyor. Bu adım, borç bilgisinin plaka yazılarak değil, e Devlet hesabında kişinin kendi araçları arasından seçim yapılarak görüntülendiği anlamına geliyor. Aracın seçilmesiyle birlikte geçiş bilgileri görüntülenebiliyor ve borcu bulunan araç sahibi, ihlalli geçişlerin listelendiği bölümden ödeme sürecine geçebiliyor.
Araç seçildikten ve Geçiş bölümüne girildikten sonra ödeme işlemi, araca ait geçişlerin listelenmesiyle devam ediyor. İşlem sırasında araç adına kayıtlı ihlalli geçişler listeleniyor ve araç sahibi bu listeyi kontrol edebiliyor. Araç adına listelenen geçişler arasında ihlalli geçiş borcu bulunan sürücüler, ödeme seçeneği üzerinden işleme devam edebiliyor ve borcu kapatma aşamasına geçiyor. Borcun ödemesi, Ödeme yap seçeneğine tıklandıktan sonra açılan kartla ödeme ekranında kart bilgileri kullanılarak tamamlanıyor. Borcu bulunan sürücülerin ödeme seçeneği üzerinden kart bilgilerini kullanarak işlemi tamamlayabildiği aktarılıyor. Araç seçimi, geçişlerin listelenmesi ve kartla ödeme sırasıyla ilerleyen işlem, borcun sorgulanmasını ve ödenmesini e Devlet üzerinden aynı süreç içinde bir araya getiriyor. Listelenen ihlalli geçişler arasından ödenmek istenen borcun yanındaki Ödeme yap seçeneği kullanılarak işleme devam edilebiliyor ve kartla ödeme ekranına geçiliyor.
Kimlik doğrulamasıyla birlikte değişikliğin bir başka boyutu, ödeme ekranına ulaşmak için izlenmesi gereken işlem sayısıyla ve bu işlemlerin sırasıyla ilgili bulunuyor. Geçiş ihlali ödemelerinde kullanıcıların izlemesi gereken işlem sayısı da sistemdeki değişiklikle birlikte arttı. Daha önce plaka girilerek ulaşılan borç bilgileri için artık e Devlet hesabında aracın seçilmesi gerekiyor. Değişiklikle birlikte ödeme ekranına ulaşmak için 9 adım izleniyor ve geçiş ihlali borcu bu adımların sonunda ödenebiliyor. Bu adımlar internet tarayıcısından e Devlet’e girişle başlıyor, araç seçimi ve geçiş bilgileriyle sürüyor, ödeme işleminin tamamlanmasıyla bitiyor. Araç sahipleri, e Devlet üzerinden 9 adımda ödeme yapabiliyor ve bu adımlar Araçlarım aramasından kartla ödemeye kadar sırasıyla izleniyor. Plaka yazarak yapılan sorgulamanın yerini, e Devlet’e giriş, araç seçimi ve geçiş bilgilerinin görüntülenmesini içeren bir sıralama aldı.
Ödemenin hangi kanaldan yapılacağı da geçiş ihlali ödeme ekranındaki değişiklikle birlikte açıklık kazandı ve işlemlerin e Devlet’e internet tarayıcısından girilerek yapılacağı belirtildi. Mevcut uygulamada araç sahiplerinin ihlalli geçiş borcu ödemesi için işlemlerini web tarayıcısı üzerinden tamamlaması zorunlu tutuluyor. Bu zorunluluk, geçiş ihlali borçlarının ödenmesini sağlayan bölümün şu an e Devlet’in mobil uygulamasında bulunmamasıyla ilgili. Araç sahipleri, internet tarayıcısından e Devlet’e giriş yaparak, aracını seçerek ve Geçiş bölümüne girerek ödeme ekranına ulaşabiliyor. Mobil uygulamada geçiş ihlali ödeme özelliğinin henüz yer almadığı ve ödeme bölümüne yalnızca internet tarayıcısı üzerinden ulaşılabildiği belirtiliyor. Bu nedenle işlemlerin internet tarayıcısı üzerinden e Devlet’e giriş yapılarak gerçekleştirilmesi, ödeme için izlenmesi gereken yol olarak öne çıkıyor.
Ödeme ekranına ulaşmak için izlenen 9 adım
Değişiklik sonrasında e Devlet’te ödeme ekranına ulaşmak için izlenmesi gereken işlem sırası, 9 adımdan oluşan bir liste halinde sıralanıyor. İlk adımda internet tarayıcısından e Devlet’e giriş yapılıyor ve borç bilgisine ulaşmak isteyen kişi, yani ihlalli geçiş borcu sorgulamak isteyen araç sahibi, kendi hesabını açıyor. Sıralamanın ikinci adımında e Devlet’teki arama alanına Araçlarım ifadesi yazılıyor ve kişiye ait araçların listesi açılıyor. Üçüncü adımda Araçlarım araması sonrasında açılan listeden kişinin kendi adına kayıtlı aracı seçiliyor ve işlem bu araç üzerinden sürüyor. Dördüncü adımda Araçlarım listesinden seçilen aracın bilgileri içinde yer alan Geçiş bölümüne giriliyor ve otoyol geçişlerine ulaşılıyor. Sıralamada birinciden dördüncüye kadar olan adımlar, kullanıcıyı internet tarayıcısından yapılan e Devlet girişinden, Araçlarım araması ve araç seçimi üzerinden aracın Geçiş bölümüne kadar götürüyor. Adımların bu bölümü, daha önce herhangi bir aracın plakası yazılarak yapılan sorgulamanın yerini alan kısmı oluşturuyor.
Sıralamanın beşinci adımında Geçiş bölümünde yer alan otoyol geçiş bilgileri görüntüleniyor ve araca ait geçişlere bu aşamada ulaşılıyor. Altıncı adımda varsa ihlalli geçiş borçları kontrol ediliyor ve araç sahibi, aracına ait geçiş ihlali olup olmadığını bu aşamada görüyor. Sıralamanın yedinci adımında ödenmek istenen borcun yanındaki Ödeme yap seçeneğine tıklanıyor ve ödeme süreci bu tıklamayla başlıyor. Sıralamanın sekizinci adımında Ödeme yap seçeneğine tıklanmasının ardından kartla ödeme ekranına ilerleniyor ve kart bilgileri bu ekranda giriliyor. Sıralamanın dokuzuncu adımında kartla ödeme ekranındaki ödeme işlemi tamamlanıyor ve sıralama burada sona eriyor. Bu adımların ardından geçiş ihlali için ödeme işleminin gerçekleştirilebildiği aktarılıyor ve süreç bu adımla birlikte tamamlanmış oluyor. Beşinci adımdan dokuzuncu adıma kadar olan bölüm, otoyol geçiş bilgilerinin görüntülenmesinden ödeme işleminin tamamlanmasına uzanan bölümü kapsıyor ve kartla ödemeyle bitiyor.
Adımların sıralamasında otoyol geçiş bilgilerinin görüntülenmesi ve borcun kontrol edilmesi, ödeme aşamasından önce geliyor. Bu aşamada kullanıcı önce seçtiği aracın otoyol geçiş bilgilerini görüntülüyor, ardından aracın geçiş ihlali borcu olup olmadığını kontrol ediyor. Borç varsa ödenmek istenen borcun yanındaki Ödeme yap seçeneği üzerinden işleme devam ediliyor, ardından kartla ödeme ekranına ilerleniyor. Bu seçeneğe tıklandıktan sonra kartla ödeme ekranına geçiliyor ve kart bilgileri bu aşamada kullanılıyor. Kart bilgileri kullanılarak yapılan ödemeyle işlem sonlandırılıyor ve e Devlet girişiyle başlayan 9 adımlık sıralama tamamlanıyor. Sıralamanın ilk adımı internet tarayıcısından e Devlet’e giriş, son adımı da ödeme işleminin tamamlanması olarak tarif ediliyor. Bu sıralama, değişiklikten sonra ödeme ekranına ulaşmak ve borcu kapatmak için izlenmesi gereken işlem sırası olarak aktarılıyor ve 9 adımdan oluşuyor.
Adımların ilk bölümünde öne çıkan nokta, aracın plaka yazılarak değil, Araçlarım araması sonrasında açılan e Devlet’teki listeden seçilmesi. Arama alanına Araçlarım yazıldığında açılan listeden, kişinin kendisine ait aracı seçmesi gerekiyor. Araçlarım listesinden seçilen araç üzerinden geçiş ihlali borcu görüntülenebiliyor ve aynı sıralama izlenerek kartla ödenebiliyor. Plaka bilgisiyle başka bir araca ait borcun sorgulanması ve ödenmesinin engellendiği de aynı değişiklik kapsamında aktarılıyor ve listede kişinin kendi aracı yer alıyor. Aracın seçilmesinin ardından araç bilgileri içindeki Geçiş bölümüne giriliyor ve otoyol geçiş bilgilerine ulaşılıyor. Önceden plaka girilerek ulaşılan borç bilgileri, artık bu sıralamayla aracın seçilmesinin ardından görüntülenebiliyor. Araç seçimiyle ilerleyen bu sıralama sayesinde kullanıcı, internet tarayıcısından yapılan e Devlet girişinden aracın otoyol geçiş bilgilerine ve ihlalli geçişlerine kadar adım adım ilerliyor.
İşlemin yedinci, sekizinci ve dokuzuncu adımları, Ödeme yap seçeneğine tıklanmasına, kartla ödeme ekranına ilerlenmesine ve ödemenin tamamlanmasına ayrılıyor. Varsa ihlalli geçiş borcu kontrol edildikten sonra kullanıcı, ödemek istediği borcun yanındaki seçeneğe tıklayarak işleme devam ediyor. Borcun yanındaki Ödeme yap seçeneğiyle başlayan aşamada kartla ödeme ekranına ilerleniyor ve kart bilgileri bu ekranda kullanılıyor. Ödemenin kart bilgileri kullanılarak tamamlandığı ve borcu bulunan sürücülerin işlemi bu yolla bitirebildiği aktarılıyor. Bu aşamada borcu bulunan sürücüler, ödeme seçeneği üzerinden kart bilgilerini kullanarak işlemi sonuçlandırabiliyor ve sıralamanın sonuna ulaşıyor. Ödeme işleminin tamamlanması, 9 adımlık sıralamanın son adımını oluşturuyor ve e Devlet girişiyle başlayan süreç bu adımla bitiyor. Araçlarım aramasından kartla ödemeye kadar sıralamanın tamamı, ödeme bölümü mobil uygulamada bulunmadığı için internet tarayıcısı üzerinden e Devlet’e giriş yapılarak izleniyor.
Mobil uygulama ve başkasının aracını kullananlar
Değişen ödeme yönteminin dikkat çeken ayrıntılarından biri, e Devlet’in mobil uygulamasıyla ve ödeme bölümünün bu uygulamadaki durumuyla ilgili bulunuyor. Geçiş ihlali borçlarının ödenmesini sağlayan bölüm, mevcut durumda e Devlet’in mobil uygulamasında yer almıyor. Bu nedenle geçiş ihlali borcu ödemek isteyen araç sahiplerinin işlemlerini, mobil uygulama yerine internet tarayıcısı üzerinden e Devlet’e girerek yapması gerekiyor. Araç sahipleri, internet tarayıcısı üzerinden e Devlet’e giriş yaparak işlemlerini gerçekleştirebiliyor ve Araçlarım aramasından kartla ödemeye uzanan 9 adımı bu yolla izleyebiliyor. Mobil uygulamada bu özelliğin henüz bulunmadığı ve ödemenin tarayıcı üzerinden e Devlet’e girilerek yapılabildiği belirtiliyor. HGS geçiş ihlali borcunu ödemek isteyen araç sahipleri, işlemlerini web tarayıcısı üzerinden tamamlamak zorunda. E Devlet mobil uygulamasının ödeme bölümünü içermemesi, Araçlarım aramasından kartla ödemeye kadar uzanan 9 adımın web tarayıcısı üzerinden yürütülmesini zorunlu kılıyor.
Plaka üzerinden ödemenin sona ermesi, özellikle aile üyelerinin veya arkadaşlarının araçlarını kullanan sürücüleri ilgilendiriyor. Bu sürücüler, kullandıkları araç kendilerine ait olmadığında aracın ihlalli geçiş borcu bilgisine kendi e Devlet hesaplarından ulaşamıyor. Daha önce plaka bilgisiyle yapılan sorgulama, bu sürücülerin borcu kendi başlarına sorgulamasına ve ödemesine imkân tanıyordu. Değişiklikle birlikte bu imkân ortadan kalktı ve borcun görüntülenmesi ile ödenmesi, kimlik doğrulaması yapan araç sahibinin e Devlet hesabına bağlandı. Başkasının aracını kullananlar, plaka üzerinden işleyen eski yöntemle doğrudan ödeme yapamıyor ve geçiş ücretini ruhsat sahibinden öğrenmek durumunda kalıyor. Bu sürücülerin plaka üzerinden doğrudan ödeme yapamaması, değişikliğin başkasının aracını kullananlar açısından öne çıkan sonucu olarak ele alınıyor.
Konu ödünç alınan bir otomobil örneği üzerinden anlatıldığında, değişikliğin ödünç araç kullananlar açısından anlamı daha açık hale geliyor. Bu örnekte bir arkadaşının otomobilini ödünç alan kişi gişeden geçtiğinde, araçtaki HGS bakiyesinin yetersiz olduğu bir durum ele alınıyor. Değişiklikten önce bu kişi, böyle bir durumda aracın plakasını sisteme yazarak borcu sorgulayıp kendisi ödeyebiliyordu. Güncel uygulamada plaka yazılan bu yöntemle doğrudan ödeme yapılamıyor ve kişi borca plaka yazarak ulaşamıyor. Bu durumda aracı kullanan kişinin, HGS gişesinden geçerken oluşan geçiş ücretini ruhsat sahibinden öğrenmesi gerekiyor. Ardından aracı ödünç kullanan kişinin, öğrendiği bu ücretin ödemesini ruhsat sahibine elden yapması gerekiyor. Böylece ödeme, örnekteki gibi bir durumda aracı kullanan kişi ile ruhsat sahibi arasında elden yapılan bir işleme dönüşüyor ve geçiş ücreti ruhsat sahibine elden ödeniyor.
Ödünç araç örneğindeki sürecin ikinci aşaması, ücreti elden alan araç sahibinin kendi e Devlet hesabından yapacağı işlemle tamamlanıyor. Araç sahibi, kendi e Devlet hesabı üzerinden Araçlarım bölümünde aracını seçerek aracına ait geçiş ihlali bilgilerini ve borcunu görüntüleyebiliyor. Ardından ödeme işlemini kendi hesabı üzerinden, kartla ödeme ekranına ilerleyerek ve kart bilgilerini kullanarak tamamlayabiliyor. Bu işlem, internet tarayıcısından e Devlet’e giriş yapılarak ve 9 adımlık sıralama izlenerek gerçekleştiriliyor. Aracı kullanan kişi geçiş ücretini ruhsat sahibine elden ödediğinde, geçiş ihlali için yapılacak ödeme araç sahibinin e Devlet hesabından gerçekleştiriliyor. Örnekteki bu düzende borcun görüntülenmesi ve kartla ödenmesi, aracın sahibi olan kişinin e Devlet hesabı üzerinden gerçekleştiriliyor. Sürecin bu iki aşaması, ödünç alınan araçla yapılan geçişlerde ücretin önce ruhsat sahibine elden ödenmesini, ardından ruhsat sahibinin e Devlet üzerinden ödeme yapmasını tarif ediyor.
Plaka yerine kimlik doğrulamasını getiren değişiklik, geçiş ihlali borçlarının sorgulanmasının ve ödenmesinin kim tarafından yapılabileceğini de belirledi. Daha önce herhangi bir aracın plakasını sisteme yazan sürücü, o araca ait geçiş ihlali olup olmadığını sorgulayıp borç varsa ödeyebiliyordu. Değişiklikten sonra bu işlemleri, kimlik doğrulaması yaparak e Devlet hesabına giriş yapan ve kendi aracını seçen araç sahibi gerçekleştirebiliyor. Aracı kullanan kişi ile ruhsat sahibinin ayrı kişiler olduğu durumlarda ödeme, ruhsat sahibinin hesabı üzerinden yapılıyor. Geçiş ücretinin ruhsat sahibinden öğrenilmesi ve ona elden ödenmesi, aracı kullanan kişi ile ruhsat sahibinin ayrı olduğu durumlar için tarif edilen yol olarak öne çıkıyor. Aile üyelerinin veya arkadaşlarının araçlarını kullananlar, plaka üzerinden ödeme yapamadıkları için değişikliğin özellikle ilgilendirdiği sürücüler arasında anılıyor. Bu sürücüler için ödeme, geçiş ücretinin ruhsat sahibinden öğrenilmesiyle başlayan ve elden ödemeyle süren bir süreç haline geliyor.
Geçiş ihlali borçlarının sorgulanması ve ödenmesine ilişkin değişikliğin bütününe bakıldığında, birkaç ana başlık öne çıkıyor. Herhangi bir aracın plakasını girerek borç sorgulama ve ödeme dönemi sona erdi ve HGS’de uzun süredir kullanılan geçiş ihlali ödeme ekranı yenilendi. Geçiş ihlali bilgileri artık plaka yazılarak değil, e Devlet üzerinden kimlik doğrulamasıyla ve ilgili aracın seçilmesiyle görüntülenebiliyor. Ödeme ekranına ulaşmak için e Devlet girişinden ödemenin tamamlanmasına kadar 9 adım izlenmesi gerekiyor ve kullanıcıların izlemesi gereken işlem sayısı arttı. Ödeme bölümü, şu an e Devlet’in mobil uygulamasında bulunmuyor ve bu nedenle işlemler internet tarayıcısı ya da web tarayıcısı üzerinden yapılıyor. Aile üyelerinin veya arkadaşlarının araçlarını kullananlar, oluşan geçiş ücretini ruhsat sahibinden öğrenip ona elden ödemek durumunda kalıyor. Ücreti elden alan araç sahibi de kendi e Devlet hesabı üzerinden, aracını seçerek ve Geçiş bölümüne girerek borcu görüntüleyip ödeme işlemini tamamlayabiliyor.
