Siyasi ve toplumsal olaylar sıklıkla gündemi belirlemektedir. Böyle durumlarda bayram kutlamaları ayrı bir önem kazanmaktadır. Gelişmeler adım adım kamuoyu ile paylaşılmaktadır. Vatandaşlar nevruz bayramı ile ilgili haberleri merakla okumaktadır. Medya bu tür konuları detaylı biçimde ele almaktadır. Bu olaylar uzun vadeli etkiler bırakabilmektedir.
Nevruz kutlamaları her yıl belirli tartışmaları beraberinde getirmektedir. Baharın gelişi güzel bir duygu olsa da bazı gerçekler göz ardı edilmemelidir. Nevruz bayramı Türkiye’nin bayramı değildir. Yüzyıllardır Türk cumhuriyetlerinde kutlansa da Türkiye’de PKK icat edilene kadar kutlanmamıştır. Bu durum dikkat çekici bir noktadır. Nevruz kutlamaları siyasi boyut kazanmıştır.
Nevruz bayramı orijinal kökeni itibarıyla İran mitolojisidir. En önemli kanıt Fars şair Firdevsi’nin Şehname eseridir. Bin yıl kadar önce yazıldığı tahmin edilmektedir. Nevruz’la alakalı bölümünde Kral Cemşid’in hikayesi anlatılmaktadır. Farsçada yeni gün anlamına gelmektedir. Bu köken net biçimde ortadadır.
NEVRUZ KUTLAMALARI VE SİYASİ BOYUT
Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından sırtı sıvazlana sıvazlana iyice şımartılan bölücü örgüt, nevruz şenlikleri adı altında gövde gösterisi yaptı. İstanbul’un göbeğinde PKK bayrakları açıldı, Diyarbakır’daki kutlamalarda TUSAŞ katliamını yapan teröristlerin fotoğrafları pankartlaştırıldı, başkentimiz Ankara’da Öcalan posteriyle PKK sloganları atıldı. Ve her yıl olduğu gibi yine aynı nakaratla nevruz aslında kimin bayramı tartışması başladı. Baharın gelmesi harika bir duygu, hep birlikte kutlayalım. Ama bize dayatılan çarpıtılmış gerçeklere de asla inanmayalım. Nevruz bayramı Türkiye’nin bayramı değildir.
Nevruz, orijinal kökeni itibarıyla İran mitolojisidir. En önemli kanıt Fars şair Firdevsi’nin İran efsanelerini kaleme döktüğü Şehname’dir. Bin yıl kadar önce yazıldığı tahmin ediliyor, altmış bin beyitten oluşuyor. Nevruz’la alakalı bölümünde Kral Cemşid’in hikayesi anlatılıyor, Cemşid’in tahta çıktığı gün nevruz diye anılıyor, Farsçada yeni gün manasına geliyor. Kral Cemşid tahtına oturunca halkına büyük hizmetler yapıyor ancak gel zaman git zaman kibre kapılıyor kendisini Tanrı’yla kıyaslamaya başlıyor. Tanrı da buna bela olarak Dahhak’ı gönderiyor.
Nevruz bayramı Demirci Kave ile alakası bile yoktur. Demirci Kave’nin nevruz’la alakası bile yoktur. Hal böyleyken aradan bin yıl geçiyor şak nevruz’un ilk defa Kuzey Irak’ta milli bayram olarak kutlanmaya başlandığı iddia ediliyor. Demirci Kave aniden Kürt ilan ediliyor. İsmi değiştiriliyor demirci Kawa haline getiriliyor. Nevruz ise güya Kürtçeleştiriliyor Newroz’a dönüştürülüyor. Şehname’deki efsane eğilip bükülüyor o efsanenin mutlu sonu olan Mihrican Bayramı yerine mutlu tarih olarak yirmi bir Mart tercih ediliyor.
KÖKEN TARTIŞMALARI VE TARİHSEL DEĞİŞİMLER
Nevruz’un Newroz olduğunu Kuzey Irak’a ait bir kavram olduğunu Kuzey Irak’ın milli bayramı olduğunu dünyada sadece bir kişi Profesör Martin van Bruinessen söylüyor. Hollandalı antropolog Türkiye İran Irak ve Suriye’de saha çalışmaları yapıyor Kürt tarihi uzmanı olarak tanınıyor Berlin Özgür Üniversitesi’nde Kürdoloji kürsüsünü yönetiyor. Nevruz bayramı Türkiye’de ilk defa bin dokuz yüz ellili yıllarda Kuzey Irak’tan Türkiye’ye üniversite okumaya gelen öğrencilerden öğreniliyor. Kürt tarihi üzerine kitapları bulunan Kürt araştırmacı Naci Kutlay söylüyor. Ankara’da bir avuç üniversiteli Kürt genciydik Irak Kürtlerinin Newroz’u görkemli festivallere dönüştürdüğünü duyduk tıp fakültesinde Iraklı Kürt arkadaşlarımız vardı bin dokuz yüz elli üç yılında Iraklı öğrenciler öncülük etti üç odalı bir öğrenci evinde toplandık İranlı ve Suriyeli bir iki arkadaş da vardı ilk kez Newroz’u kutladık diyor.
On iki Eylül darbesi oluyor. Diyarbakır cezaevinde insanlık dışı işler işkenceler yapılıyor. Uludağ Üniversitesi eğitim fakültesini bitiren PKK’nın kurucularından biri olan yirmi yedi yaşındaki Mazlum Doğan Diyarbakır cezaevinde tutukluyken yirmi bir Mart bin dokuz yüz seksen iki’de intihar ediyor. Kimine göre kendini yakıyor kimine göre kendini asıyor. PKK bu intiharı derhal propagandaya dönüştürüyor Mazlum Doğan çağdaş demirci Kawa ilan ediliyor. Yirmi bir Mart yani Mazlum Doğan’ın intihar ettiği gün nevruz’la özdeşleştiriliyor.
On üç Mart bin dokuz yüz doksan’da Mardin’de çatışmada ölen bir PKK’lının Nusaybin’deki cenaze töreni bekletiliyor bekletiliyor bekletiliyor tam yirmi bir Mart’ta yapılıyor. Dicle Üniversitesi tıp fakültesi öğrencisi Zekiye Alkan o gün Diyarbakır surlarına çıkıyor kendini yakıyor. Bu hadise de PKK propagandası tarafından derhal nevruz’a bağlanıyor dişi Kawa ilan ediliyor. Sayın devletimiz bakıyor ki bu nevruz işi PKK malzemesi haline getiriliyor şak nevruz aniden devletleştiriliyor. İlk defa bin dokuz yüz doksan bir yılında Kültür Bakanlığı tarafından bayram ilan ediliyor.
DEVLETLEŞME SÜRECİ VE SONUÇLARI
Tüm şehirlerdeki kültür müdürlüklerine resmi yazı yollanıyor yirmi bir Mart tarihi Nevruz Bayramı olarak kutlanacaktır deniliyor. Abdulhaluk Çay’ın bin dokuz yüz seksen beş’te yazdığı Nevruz Türk Ergenekon Bayramı isimli kitabı esas alınıyor. Hadi bakalım valilerimiz garnizon komutanlarımız bakanlarımız nevruz bayramı kutlamaları böylece resmiyet kazandı. Nevruz kutlamaları siyasi arenada farklı yorumlara yol açıyor. Bu gelişmeler kamuoyunda geniş tartışma yaratıyor.
Nevruz bayramı ile ilgili köken tartışmaları devam etmektedir. İran mitolojisinden gelen unsurlar net biçimde görülmektedir. PKK’nın sahiplenme çabaları dikkat çekicidir. Türkiye’de kutlamaların tarihi oldukça yenidir. Vatandaşlar nevruz bayramı hakkında daha bilinçli olmalıdır. Bu tür kutlamalar birlik ve beraberlik vurgusu yapmalıdır.
Siyasi figürler nevruz bayramı konusunda görüş bildirmektedir. Kamuoyu olayları yakından izlemektedir. Tarihsel gerçekler göz ardı edilmemelidir. Nevruz kutlamaları her yıl aynı tartışmaları gündeme getirmektedir. Deneyimli yazarlar geçmişten örnekler vermektedir. Bu tür olaylar ülkedeki kültürel dinamikleri etkilemektedir.
Gelişmeler adım adım takip edilmektedir. Vatandaşlar nevruz bayramı haberlerini okurken düşünceli olmaktadır. Medya çalışanları konuyu detaylı biçimde ele almaktadır. Nevruz kutlamaları siyasi mesajlar taşımaktadır. Toplumsal meseleler bu platformlarda tartışılmaktadır. Olayların detayları kamuoyu ile paylaşılmaktadır.
